Biersoorten

Op deze pagina wordt de meest gebruikte onderverdeling toegelicht. Deze onderver­deling, die in de brouwerswereld ontstaan is en door overlevering blijft voort­bestaan, is wettelijk niet, of slecht, geregeld en in principe kan de brouwer dmv de naamgeving van het bier de soort zelf bepalen.
De meeste Belgische bieren zijn "speciaalbieren" en niet onder te brengen bij een bepaalde soort.

Alcoholvrij
Een alcoholvrij bier mag maximaal 0,1 procent alcohol bevatten. Alcoholvrije bieren kan men volgens twee principes maken: men maakt bier en verwijdert de alcohol (een duur proces, maar met behoud van de smaak van bier), of men maakt bier zonder alcohol (met de typische graan/wort-smaak).

Alcoholarm
Een alcoholarm bier mag maximaal 1,2 procent alcohol bevatten. Alcoholarme bieren worden op dezelfde wijze als alcoholvrije bieren gemaakt en smaken nagenoeg hetzelfde.

Ale
Hiermee bedoelt men lichte, amberkleurige bieren van hoge gisting met een soms iets zoete smaak en dikwijls een bitterige nasmaak. Oorspronkelijk is het woord 'ale' afkomstig uit Engeland, maar in de loop van de jaren heeft de 'ale' zijn eigen wortels gekregen in België. Zie ook bij 'amber'.

Alt
Licht tot tamelijk sterk zoetig-bitterig bier met dikwijls een gebrand of geroosterd aroma. Geïnspireerd op het Duitse hooggegiste alt-type.

Amber
Ambers of amberkleurige bieren zijn lichte (tussen 4,5 en 6 volumeprocent alcohol) en lichtgehopte bieren van hoge gisting met een zacht gecarameliseerd, zoetig, bitterig of gistig karakter en een bitterige nasmaak. In België worden zij ook aangeduid als 'Speciale'. De ambers dragen in zich de erfenis van de vroegere Engelse ales. De soortnaam amber wordt stilaan uitgehold door sterke amberkleurige speciaalbieren die geen enkele relatie hebben met de Engelse ales. De definitie zal in de toekomst allicht herzien moeten worden.

Bitter
Bitters zijn bieren die door een extra toevoeging van hop, bitter tot zeer bitter smaken. Bitters zijn nog veel te vinden in Groot-Brittannië, maar in de rest van de wereld nauwelijks. In België en Nederland vindt men bitters die sterker en zwaarder zijn dan die in Groot-Brittannië.

Bok of Bock
Een bokbier is in Nederland een seizoensgebonden bier. Meestal smaakt een herfstbok zoetig-zoet met een bittere nasmaak. In Nederland en België vindt men hooggegiste en laaggegiste bokbieren. Het oorspronkelijke Duitse bocktype kenmerkt een zwaar, laaggegist bier met een lichte of donkere kleur. In België zijn er ook een aantal lichtere bokbieren, maar deze dienen eerder ondergebracht te worden bij de soort 'tafelbier'.

Dort
In Nederland zijn dit tamelijk sterke zoetige bieren, die weinig gemeen hebben met de Duitse Dortmunders welke laaggegiste bieren waren. De Dort is minder gehopt (dus minder bitter) dan pils. In België is dat nog wel het geval.

Dubbelbok
Een dubbelbok is, zoals het woord al zegt, een zwaardere versie van de bok. Meestal zeer moutig-zoetig en met een alcoholgehalte dat in sommige gevallen zelfs tegen de 10 procent aanleunt.

Edelbier
Het zijn de blonde en amber- tot koperkleurige speciaalbieren met een alcoholgehalte tussen 7 en 9 volumeprocent. Edelbieren zijn neutrale tot iets zoete en sterke bieren, meestal van hoge gisting en met hergisting op fles. Zij worden gekenmerkt door kruidige, fruitige (citrus en sinaasappelschil) en bitterige aroma's.

Faro
Normaal is faro samengesteld uit bier van spontane gisting (lambiek) waaraan gebrande suiker of kandijsuiker is toegevoegd, zodat het een zurig-zoetige smaak verkreeg. Tegenwoordig is dit meestal een mengeling van hoge- en spontane-gistingsbier, wat resulteert in een zoetig tot zoet bier met hier en daar een zurig vleugje.

Fruitbieren (aardbei, ananas, appel, banaan, bosbes, druif, framboos, kriek, perzik, pruim, sleedoorn, zwarte bes)
Het basisbrouwsel van kriek/framboos kan van lage, spontane en/of hoge gisting zijn. Het enige wat men doet is bij een brouwsel van een bepaalde soort echte krieken (=kersen) /frambozen of goedkopere extracten, sappen of siropen toevoegen. Zo zijn er o.a. 'oud-bruinkrieken' en 'geuzekrieken'. In Nederland is 'Kriek Lambic' een zuur bier (spontane of hoge gisting) waaraan kersen, kersensap of kersenextract zijn toegevoegd. De andere fruitbieren zijn zonder uitzondering bieren op basis van extracten, sappen of siropen. Echte vruchten spelen daar niet mee. Zie ook bij " lambiek ".

Gerstewijn
Gerstewijnen zijn diepgouden tot amberkleurige uitermate sterke en soms ook zware bieren van hoge gisting. De bieren smaken neutraal tot zoet (kandij, rozijn) en hebben een fruitig tot moutig-zoetig aroma en een soms bitterige nasmaak. Het zijn speciaalbieren met een alcoholgehalte van minstens 9 volumeprocent.

Geuze
Geuze bestaat traditioneel uit 100% lambiek (bier van spontane gisting). De meest verkochte geuzen worden onder die naam verkocht maar bevatten eigenlijk maar een klein percentage (soms slechts 5%) bier van spontane gisting. Er wordt dan ook een onderscheid gemaakt tussen 'geuze' en 'traditionele geuze' welke wel 100% lambik bevat. De smaak van 'geuze' is dan ook niet de traditionele zure-bittere smaak, maar eerder zoet. De naam 'geuze' dekt zeker niet meer de lading. In Nederland mag zuur bier van hoge (dus niet van spontane) gisting ook 'geuze' heten!

Geuze, traditioneel
Traditionele geuze is een mengsel van lambiek ( zie verderop in deze beschrijving van de biersoorten ) van ver­schil­len­de leeftij­den dat in champagneachtige, gekurkte flessen hergist. Dit bier wordt extra lekker als het een tijdje rijpt. De smaak varieert van zuur, via zurig-bitterig tot bitterig. Er zijn geen zoete smaak­componen­ten waar te nemen. Slechts de zeer kleine lam­biek­ brouwers en de laatste 'geuzestekers' maken nog traditi­onele, 'echte' geuze. De 'tradi­tio­nele geuze' is een uitster­vende soort. Zie ook bij "lam­biek".

Kriek ( zie: fruitbieren )

Lambiek
Normaal is dit een zuur bier van 100% spontane gisting. Jonge lambiek is zachtzuur, oude lambiek is scherper zuur. Onder de benaming lambiek vinden we mengelingen terug met zoet bier van lage en/of hoge gisting, zodat in deze soort geen duidelijkheid is. Lambiek is een uitstervende biersoort. Zie ook bij " fruitbieren " en " geuze "

Light
Een biersoort die enerzijds bieren bevat die licht van alcohol zijn (tussen 1,2 en 4 procent alcohol), maar anderzijds ook bieren bevat met een normaal alcoholgehalte, waarvan de brouwer beweert dat het caloriearm is. Soms zijn beide eigenschappen aanwezig. Meestal is dit een bier ontdaan van elke vorm van smaak.

Massive ale
Het betreft donker-rode tot bruin-zwarte, matig sterke tot zeer sterke, zoete tot zeer zoete bieren van hoge gisting, steeds gekenmerkt door een zoetig aroma en een dikwijls contrasterend bitterige nasmaak. Massieve Ales hebben een alcoholgehalte vanaf 8 volumeprocent.

Meibok(lentebok)
De erg levendige biercultuur in Nederland heeft een oude traditie in ere her­steld. Met de komst van de lente komt de meibok. De meibok is volgens de traditie een iets sterker bier dan het normale drinkbier, omdat het gebrouwen werd voor de zomer en de kwaliteit van het bier de zomerse temperatuurstijgingen moest kunnen doorstaan. Alcohol werd gewoon als een conserveringsmiddel gebruikt. Een meibok is een amber- tot lichtkleurig, tamelijk sterk en
meestal iets zoetig bier.

Oud bruin
In Nederland betreft het een meestal erg zoet bier met een laag alcoholgehal­te (tussen 2,5 en 5 procent). Te vergelijken met de Belgische donkere tafelbieren.

Oud bruin, vlaams bier
Een licht en zurig bier van rood-bruine kleur. Normaal krijgt het bier, dat rijpt in houten vaten, zijn zurige smaak door een opzettelijke melkzuurbacterie-infectie die jaren werkt (vandaar 'oud' bruin). Sommige oudbruinbieren worden echter geïnjecteerd met melkzuur, om de jarenlange rijping te omzeilen.

Pils
Pilsen zijn lichte bieren van lage gisting en hebben een neutrale tot bitterige smaak.

Porter
Donkerbruin of zwartbier met een bittere smaak.

Rookbier
De streek rond Bamberg (Duitsland) is de enige waar nog door een aantal brouwerijen, op kleine schaal, mout wordt gerookt en gebruikt voor bier. De typische gerookte smaak geeft een unieke bijdrage aan het smakenpallet. Het enige Benelux-rookbier is Fumée d'Anvers van brouwerij Villers.

Scotch
Meestal een zoetig-zoet bier dat tamelijk zwaar is. De naam 'Scotch' wordt meer in België gebruikt dan in het land van zijn oorsprong, Schotland.

Speciaalbier
In deze categorie horen de meeste Belgische streekspecialiteiten thuis. Het zijn bieren die variëren in kleur, smaak en sterkte en die onmogelijk in een andere categorie onder te brengen zijn.

Stout
Meestal een zoet-bitter bier met een gebrand of geroosterd aroma. Kan licht maar ook zwaar van alcohol zijn.

Tafelbier
Een traditievolle biersoort waarin lichte bieren (tussen 1 en 4 procent alcohol) thuishoren, die bij de maaltijd in gezinsverband worden gedronken. In de categorie van de tafelbieren zijn er nog verschillende bijsoorten zoals blond, bruin, tripel, faro en bok. Tafelbieren worden door grote brouwerijen gemaakt door een sterker brouwsel aan te lengen met water. Echte tafelbierbrouwers
maken aparte kwaliteitsvolle brouwsels die in alle opzichten (prijs en smaak) de meerdere zijn van de alcoholarme en light-bieren. Tafelbier is een ondergewaardeerde biersoort die bedreigd wordt in haar bestaan.

Tarwebier of witbier
Tarwebieren zijn lichte neutrale bieren met soms kruidige, zoetige en/of zurige aroma's en die onder meer tarwe als basisgrondstof hebben. Vroeger waren ze zeer geliefd en heel gewoon. In de 20ste eeuw waren ze bijna geheel verdwenen, omdat hun karakteristieke troebele uiterlijk niet in goede aarde viel. Oorspronkelijk bevatten ze maar heel weinig alcohol. En omdat ze voornamelijk door boeren gebrouwen werden, hadden ze hun speciale smaak, iets pittig en tegelijkertijd verfrissend, te danken aan het gebruik van tarwe en haver bij het mouten en hun hergisting op fles. Witbier werd uitsluitend in de zomer gebrouwen en stond bekend om zijn dorstlessende eigenschappen, vanwege de fris-zure smaak.

Tarwebok
Een bok waarbij niet alleen gerstemout, maar ook tarwe als grondstof wordt gebruikt. Dit resulteert in een lichtere, minder plakkerige variant van het traditionele bokbier.

Trappist/abdij
Trappist: Dit bier is door paters in een abdij gebrouwen. Er zijn nog 6 Belgische abdijbrouwerijen (Chimay, Orval, Rochefort, Westmalle, Westvleteren, Achelse Kluis) en 1 Nederlandse (De Schaapskooi). Trappistenbieren vertonen vele smaakvariëteiten. De naam trappist is beschermd en kan enkel door de betrokken abdijen gebruikt worden. Trappist is geen biersoort, trappistenbieren kunnen ondergebracht worden in verschillende soorten zoals bitter, lichtblond, tripel, dubbel donker, massieve ale enz...

Abdijbier: Een abdijbier wordt dikwijls geassocieerd met een trappistenbier. Soms heeft men ook varianten zoals dubbel en tripel. Dit is dan ook de enige mogelijke overeenkomst met trappist. Geen enkel abdijbier wordt immers in een abdij gebrouwen. Het is zelfs zo dat sommige bieren de naam van een ruïne dragen of van een abdij die nooit heeft bestaan. Men zegt wel eens dat men gebruik maakt van een oud recept van een bepaalde abdij, maar dit is vaak larie. De ingrediënten bestaan immers intussen gewoon niet meer. Een abdijbier heeft geen enkele specifieke eigenschap of kenmerk en is dus, zoals trappist, geen soortnaam. Er zijn nochtans veel misbruiken waarbij abdijbieren aan de man worden gebracht als zijnde echte trappistenbieren. Deze praktijken zijn misleidend en dienen te worden bestreden.

Witbier
Zie " tarwebier ".