Over de Beiaard
What’s in a name?
Van alle landen ter wereld telt Nederland met 182 stuks het grootste aantal beiaarden. Oftewel carillons. Dan volgt Amerika met 164, en als nummer drie België met 89. Dùs. Dat weten we dan ook weer. Maar wat heeft dat met het eet- en bierencafé De Beiaard te maken? Nou, eh…niks. En toch ook weer alles. De onstaansgeschiedenis van BNC’s (Bekende Nederlandse Café’s) wortelt niet zelden in hoogst bizarre en vermakelijke oerverhalen. Voor het begrip ‘De Beiaard’ moeten we daarvoor terug naar 1985.
De bedenker, uitvoerder en huidige exploitant van de succesvolle Beiaard Groep Nederland had toen nog geen naam voor zijn creatie. Wel beschikte hij, in een van zijn café’s aan het Hoornse Kerkplein - pal tegenover de Grote Kerk -, over ’n heule rare houten wandklok. Zo eentje waarvan elk uur een deurtje in het voorfront open gaat en ’n weermannetje en z’n weervrouwtje elkaar over een ronddraaiend plateautje achterna zitten. Met dat verschil, dat deze klok steeds de ruimte gaf een aan briesend en hinnekend paard dat rechtstandig uit het uurwerk gallopeerde. Elk kwartier! Zeer irritant. Vooral als men een slokje op had. Dan werd het een kudde.
Maar goed, dat was nu eenmaal zo. Als je dan ook nog bedenkt dat de beiaardier er vanuit die kerktoren aan de overzijde even enthousiast als doordringend zijn eigen gepingelpangel tussendoor gooide, dat kun je je voorstellen dat al gauw niemand in ’t café meer wist hoe laat het was. Zo’n briesend ros uit die kroegklok, en dat geklingel van die beiaard aan de overkant: om gèk van te wor… Ho! Wàcht ’s effe! Een ros… een beiaard… Ros beiaard… Natuurlijk! Die knol in die klok was het legendarische Ros Beiaard. Van De Vier Heemskinderen, weet je niet?
Geloof het of niet: maar sindsdien heette het café De Beiaard. En dat is nooit meer veranderd. Het moederpand van waaruit alle andere eet- en bierencafé’s De Beiaard zijn voortgekomen stond dus al aan het Hoornse Kerkplein. Het huidige De Beiaard is weliswaar overgewipt naar een veel grotere locatie aan datzelfde plein, maar dat adres heet met een koppige hardnekkigheid Gedoogplein 3. Jawel: ook die naam heeft weer een historie. Maar we blijven niet aan de gang.
Recept van het concept
Vraag niet waarom het in De Beiaard altijd druk en geanimeerd-gezellig is. Alle dagen! Goed: je kunt er eten, en er is bier. Maar dat kun je in andere café’s waar het veel minder druk en veel minder gezellig is vaak ook. Dus dat zijn de toverbegrippen niet. Het heeft alles te maken met een uitgekiend totaalconcept. Dat ligt, allengs uitgebouwd en verfijnd, aan de basis van het succes. En dan kun je de bedenker en bewaker van zo’n formule wel vragen naar het hoe en wat, maar zo’n persoon geeft natuurlijk geen college. Noem het aangeboren feeling. (Vraag: “Dag meneer, hoe maakt u het?” Antwoord: “Dat zeg ik niet, anders maak jij het ook.”). Kleine facetjes van de formule worden door collega-horecaffers wel eens ‘geleend’, maar dat lijkt meer een eerbetoon. Sfeer kun je niet naäpen. Want daar heb je ook gasten bij nodig.
Een bepaald niet onbelangrijk kenmerk van De Beiaard is de gehanteerde prijsvoering. Zeer betaalbare prijzen voor een constante, hoge kwaliteit. Het een vloeit automatisch uit het ander voort. De Beiaard-formule is uitgedragen naar andere steden in het land. En dan krijg je al een groep. En een groep kan scherper inkopen dan ’n eenling. Welnu: dat prijsverschil wordt per omgaande terug gekoppeld naar de klant. Op alle speciaalbieren van de fles wordt op zondagen 40% korting verleend. Gewoon: omdat het kan. Omdat het zondag is, ook.
Geen gewoon bierencafé
Hoe het zij: feit is, dat de Hoornse vestiging van De Beiaard nu alweer in het derde adres in de binnenstad is gehuisvest. Wel steeds in dezelfde buurt. Ruimtegebrek was steeds de reden voor zo’n verhuizing. Omdat het drukker en drukker werd.
In de Hoornse oervestiging van De Beiaard zijn negen (9) bieren van de tap verkrijgbaar. En zestig (60) speciaalbieren van de fles. Een - gegarandeerd - gevarieerd aanbod, zeg dat wel. Om ook andere bieren te kunnen presenteren dan de brouwsels die in normale bierencafé’s voorhanden zijn, werd een jaar of vijftien geleden een unieke biersoort ontwikkeld dat uitsluitend in vestigingen van De Beiaard Groep Nederland verkrijgbaar is. Naam: “Het Witte Ros”, alc. 4,9%, een luxe witbier van een zeer milde smaak. (Wat zeg je? Ja, inderdaad: daar hèb je die hengst weer…) In navolging van “Het Witte Ros”werd in 1997 exclusief voor De Beiaard “Bockros” gebrouwen. Een bockbier, alc. 7,5%, van een zoete smaak op basis van gember en caramel.
Nou ja, en sinds de Beiaard Groep Nederland per november 2004 over een eigen stoombierbrouwerij beschikt (“De Bekeerde Suster” aan de Amsterdamse Kloveniersburgwal, zie locatie-site aldaar) is het hek helemaal van de eh, Dam. We hebben “Het Blonde Ros” (blond bier, alc. 6%), “Manke Monnik”(Tripelbier, alc. 7,2%) “Meibock” (alc. 6,5%) en “Beiaard’s Winterbier (alc. 9%) ook nog even door onze brouwmeester laten ontwikkelen. Enkel en alleen voor de vestigingen van De Beiaard, dat spreekt.
Elke eerste zondag van de maand wordt feestelijk het Bier van de Maand gepresenteerd en geproefd. Dat betreft altijd een uniek bier dat speciaal voor de gelegenheid op fust is afgevuld. Normaal is het niet, of zeer moeizaam via Terneuzen, Tokio en Timboektoe, van het vat verkrijgbaar. Soms gaat het ook om een volstrekt nieuwe biersoort. Of om een brouwsel dat voor het allereerst in Nederland verkrijgbaar is. Zulke eerste zondagen accentueren het proeflokaal-aspect van De Beiaard. Een deelfunctie die de grootknusse huiskamer annex lounge normaal gesproken dan ook heeft.
De inwendige mens
In De Beiaard kun je en mag je in elk geval twee dingen doen. Je geeft er je vriend of vriendin een pakkerd, en je maag een smakkerd. Vooral dat laatste kan, in combinatie met de bierverleiding, uiterst belangwekkend zijn. Daar is onze keukenbrigade dan ook op en top op toebereid. Voor een eenling tot voor grote groepen is een zeer gevarieerd aanbod in de aanbieding. Lunch, daghap, volledig diner: make your day! En ook hier geldt het parool: hoge kwaliteit tegen betaalbare prijs. Wat zeg je? Ja, nee: snacks voor bij de borrel zijn er natuurlijk ook plenty. De menukaart wordt regelmatig herschreven, en los daarvan zijn er continue wisselende aanbiedingen. Want zo hoort het.
Het eet- en bierencafé de Beiaard is het hele jaar door zes dagen per week geopend (maandag niet). De gastenkring is zowel qua samenstelling als wat leeftijd betreft uiterst gemêleerd. Hoorn wordt, onder veel andere bezoekers, met name vaak door watersporters aangedaan. Als eermalige wereldhavenstad boogt deze VOC-vestiging nog altijd op negen havens die pal aan de binnenstad grenzen. Daarnaast is de stad een Middeleeuws-architectonische trekpleister van jewelste. Veel te beleven. Veel te zien. En in hartje centrum only one place to be waar alle indrukken, op het terras of lekker onderuit gezakt in de lounge, tegelijk met een drankje kunnen bezinken.
Eén keer raden waar… Hartelijk tot ziens.